XX ғасырдың екінші жартысындағы кеңестік немістер мәселесі

Аңдатпа

Мақалада ХХ ғасырдың екінші жартысындағы кеңестік немістер мәселесінің қалыптасу тарихы мен оның Л.И. Брежнев дәуіріндегі КСРО жоғары саяси басшылығы жүргізген ішкі саясатпен өзара байланысы ғылыми тұрғыдан кешенді түрде қарастырылады. Автор 1941 жылы Еділ бойы немістерінің АКСР-і жойылғаннан кейінгі неміс халқын Қазақстанға депортациялау салдарын, олардың құқықтық ақталу кезеңдерін (1955 ж. және 1964 ж. Жарлықтар) және билік өкілдерімен (А.И. Микоян, Ю.В. Андропов) жүргізілген алғашқы ресми диалогтарын саралайды. Зерттеуде 1970-жылдардағы ГФР-ге эмиграциялық көңіл-күйдің күшеюіне әсер еткен саяси факторлардың бірі ретінде газ құбырын өткізу бойынша «ғасыр келісімі» шарттары талданады. Сонымен бірге, 1979 жылы Қазақстан аумағында (орталығы Ерейментау қаласы болатын) Неміс автономиялы облысын құру жөніндегі КОКП ОК Саяси бюросының құпия шешімі және оған қарсы Целиноградта өткен қазақ жастарының шерулері архивтік деректер, КОКП Орталық Комитетінің құжаттары мен Л.И. Брежневтің жеке күнделіктері негізінде толық баяндалады.