Қазақстан Республикасының Конституциясы (2026): ұрпақаралық ынтымақтастықтың құқықтық табиғаты мен этикасы

Аңдатпа

Мақала Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясына, ұжымдық жадыны конституциялық реттеуге, болашақ ұрпақ алдындағы жауапкершілікке және мемлекеттің коммеморативтік функциясын жүзеге асырудағы архивтердің рөліне арналған. «Конституция» терминінің саяси-құқықтық және тарихи-құқықтық тұрғыдағы заманауи мазмұны беріледі. Автор Қазақстан Республикасының 2026 жылғы Конституциясында қазақстандық мемлекеттіліктің тарихи жолы мен өркениеттік бастаулары алғаш рет нақты айқындалғанын атап өтеді. Болашақ ұрпақ алдындағы міндеттердің конституциялық негіздері халықаралық-құқықтық құжаттармен байланыстырылады. Қазақстан Республикасының Конституциясы ұлттық деңгейде және халықаралық жүйе аясында қазақстандықтардың болашақ ұрпағының мүдделерін қорғауға ықпал етеді. Ұжымдық жадының қоғамдық тарихи санаға және өткен кезең туралы қалыптасқан ортақ түсініктерге ықпалын болжау мен ұғынуға жол ашылады. Автор коммеморация үдерістеріндегі архивтердің белсенді қатысуын ерекше көрсетеді. Архивтер тарихқа ғылыми және құндылық тұрғысынан қарауды қалыптастырады, оқиғалар мен фактілерге қатысты ортақ (конвенционалды) көзқарас тудыруға жәрдемдеседі. Архивтер мемлекеттік, зерттеушілік, білім беру, қоғамдық және өзге де деңгейлерде ұжымдық жадының қалыптасуына септігін тигізе алады. Мақалада Қазақстан Республикасының негізгі заңының адам мен азаматтың құқықтары мен бостандықтарына, соның ішінде цифрлық ортадағы адам құқықтарын қорғауға арналған баптар егжей-тегжейлі қарастырылған. Сонымен қатар, жаңа Конституцияның преамбуласы мен мәдени құқықтарға қатысты ережелеріне терең талдау жасалған. Жаңа Конституцияның ережелері мемлекеттің институционалдық негіздерін трансформациялау үдерісінің аяқталғанын және жаңа конституциялық модельге көшкендігін айғақтайды. Жаңа Ата заң жобасы өзекті қоғамдық құндылықтар мен мемлекеттік саясат қағидаттарын айқындайды және елдің алдағы прогрессивті дамуының ұзақ мерзімді негізін қалайды.