Коммунистік Польшаның қауіпсіздік органдары құжаттарының 1944–1990 жж. жойылуы: себептері, статистикасы және салдары

Аңдатпа

1944–1990 жылдары Халықтық Польшада азаматтық қауіпсіздік органдарының жеке мұрағаттары жұмыс істеді – ІІМ-нің жедел есепке алу бюросы («C» бюросы) және воеводтық милиция мен ішкі істер басқармалары жанындағы «C» бөлімдері. Бұл мұрағаттарда Қауіпсіздік министрлігі жасаған барлық операциялық, сот және әкімшілік материалдар сақталды. Істер тізіміне сәйкес, құжаттар сақтау мерзімі аяқталған соң жойылып отырды. Сонымен қатар, жаңа материалдарға орын босату қажеттілігі де ескерілді. Қауіпсіздік органдары құжаттарының ерекшелігі олардың жойылу үдерісі ІІМ басшылығының саяси шешімдеріне тікелей тәуелді болғанын білдіреді. Тек 1957–1988 жылдар аралығында 2 185 568 іс пен мұрағат бірлігі (шамамен 44 000 сөре метрі) жойылған. Коммунистік билік кезеңі барысында шамамен 3 миллион іс пен архивтік бірлік жойылды. Бұл жойылу Польшада оккупациялық коммунизмнен гибридті коммунизмге өтуге мүмкіндік берді.